Tài chính đầu tư là gì? Nên đầu tư gì để sớm đạt tự do Tài chính?

Trong kỷ nguyên mà giá cả không ngừng leo thang, nhu cầu tìm kiếm các kênh đầu tư hiệu quả để gia tăng tài sản, tạo thu nhập thụ động và sớm đạt được tự do tài chính trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Trong bài viết này, SAPP sẽ giải đáp A – Z về Tài chính đầu tư, hướng dẫn lựa chọn các kênh giao dịch an toàn nhất cùng 5 bước đầu tư cho người mới bắt đầu.

Tài chính đầu tư là gì? Phân biệt với Tiết kiệm và Đầu cơ

Định nghĩa tài chính đầu tư

Tài chính đầu tư (Financial Investment) là quá trình phân bổ nguồn vốn hiện tại vào các tài sản hoặc công cụ tài chính với kỳ vọng tạo ra lợi nhuận trong tương lai.

Theo định nghĩa của Investopedia, đầu tư không chỉ là mua đi bán lại, mà là một quyết định dựa trên phân tích cơ bản về giá trị nội tại, tiềm năng tăng trưởng và mối quan hệ giữa rủi ro – lợi nhuận.

Đầu tư Tài chính khác gì với Tiết kiệm và “Đầu cơ”?

Khác với tài chính đầu tư, tiết kiệm đơn thuần là việc dành dụm một phần thu nhập và để ở nơi an toàn (như tài khoản ngân hàng) với mục đích bảo toàn vốn. 

Trong khi đó, Đầu cơ lại là hoạt động mua bán tài sản trong ngắn hạn, dựa chủ yếu vào biến động giá và tâm lý thị trường thay vì giá trị thực của tài sản. Sự khác biệt này không chỉ nằm ở định nghĩa mà còn ở cách tiếp cận, mức độ rủi ro và kỳ vọng lợi nhuận hoàn toàn khác nhau.

Tiêu chí	Tiết kiệm	Đầu tư	Đầu cơ
Mục tiêu chính	Bảo toàn vốn, dự phòng chi tiêu khẩn cấp	Gia tăng tài sản, tạo thu nhập thụ động, đạt mục tiêu tài chính dài hạn	Kiếm lợi nhuận nhanh từ biến động giá ngắn hạn
Mức độ rủi ro	Rất thấp (được bảo hiểm tiền gửi)	Trung bình đến cao, tùy loại tài sản	Rất cao, có thể mất toàn bộ vốn
Khung thời gian	Ngắn hạn đến trung hạn (dưới 3 năm)	Trung – dài hạn (3-10 năm trở lên)	Rất ngắn (ngày, tuần, tháng)
Lợi nhuận kỳ vọng	Thấp và cố định (5-6%/năm tại VN)	Cao hơn, dao động theo thị trường (8-12%/năm trở lên)	Rất cao hoặc rất thấp (có thể âm), không dự đoán được
Kiến thức yêu cầu	Tối thiểu	Cần phân tích, nghiên cứu cơ bản	Cần hiểu biết sâu về kỹ thuật và tâm lý thị trường
Ví dụ điển hình	Gửi tiết kiệm ngân hàng, mua vàng cất két	Mua cổ phiếu, chứng chỉ quỹ, trái phiếu, bất động sản để nắm giữ dài hạn	Day trading chứng khoán, giao dịch margin, crypto ngắn hạn

Hiểu rõ ba khái niệm này giúp bạn xây dựng chiến lược tài chính cá nhân phù hợp. Theo nguyên tắc phân bổ tài sản hợp lý, một người trưởng thành nên có cả ba yếu tố: 

• Quỹ tiết kiệm khẩn cấp (3-6 tháng chi phí sinh hoạt)
• Danh mục đầu tư dài hạn để tích lũy tài sản
• Một phần nhỏ (dưới 10% tổng tài sản) cho hoạt động đầu cơ nếu đã có kinh nghiệm đầu tư vững chắc 

Các kênh tài chính đầu tư phổ biến cho người mới bắt đầu

Sau khi hiểu rõ bản chất của đầu tư tài chính, câu hỏi tiếp theo mà mọi người thường đặt ra là: “Tôi nên bắt đầu đầu tư vào đâu?”. Thị trường tài chính hiện đại cung cấp vô số lựa chọn, từ cổ phiếu, trái phiếu, quỹ tài chính đầu tư đến bất động sản và vàng. Tuy nhiên, không phải kênh đầu tư nào cũng phù hợp với tất cả mọi người, đặc biệt là những người mới bắt đầu.

Kênh an toàn, lợi nhuận ổn định: Nền tảng cho mọi danh mục tài chính đầu tư

Đây là nhóm tài sản được thiết kế để bảo toàn vốn và mang lại dòng tiền ổn định, phù hợp với những ai ưu tiên sự an toàn hơn lợi nhuận cao. 

Gửi tiết kiệm có kỳ hạn tại ngân hàng

Đây là kênh quen thuộc nhất với người Việt Nam. Bạn gửi tiền vào ngân hàng với kỳ hạn cố định (3 tháng, 6 tháng, 12 tháng…) và nhận lãi suất đã thỏa thuận trước.

• Ưu điểm: Rủi ro cực thấp do được Bảo hiểm tiền gửi Việt Nam bảo vệ đến 75 triệu đồng/người/ngân hàng. Lãi suất cố định, dễ tính toán. Không cần kiến thức chuyên sâu.
• Nhược điểm: Lợi nhuận thấp, chỉ vừa đủ hoặc thấp hơn mức lạm phát. Tại Việt Nam, lãi suất tiết kiệm hiện dao động từ 4 – 6.1%/năm cho các kỳ hạn phổ biến (tháng 10/2025)
• Phù hợp với ai: Người mới làm quen với đầu tư, quỹ dự phòng khẩn cấp, hoặc những ai cần dùng tiền trong vòng 1-2 năm.

Trái phiếu Chính phủ (Government Bonds)

Theo khoản 1 Điều 2 Nghị định 01/2011/NĐ-CP thì trái phiếu Chính phủ là loại trái phiếu do Bộ Tài chính phát hành nhằm huy động vốn cho ngân sách nhà nước hoặc huy động vốn cho chương trình, dự án đầu tư cụ thể thuộc phạm vi đầu tư của nhà nước.

• Ưu điểm: An toàn cao nhất trong tất cả các kênh tài chính đầu tư do được bảo đảm bởi uy tín của Chính phủ. Lãi suất thường cao hơn gửi tiết kiệm 0.5-1%/năm. Có thể mua qua ngân hàng hoặc các công ty chứng khoán với mức vốn từ 1 triệu đồng.
• Nhược điểm: Thanh khoản thấp hơn tiền gửi ngân hàng. Lợi nhuận vẫn ở mức khiêm tốn, khó vượt qua lạm phát đáng kể.
• Phù hợp với ai: Người đầu tư bảo thủ, người về hưu cần nguồn thu nhập ổn định, hoặc phần tài sản dự phòng trong danh mục dài hạn.

Chứng chỉ quỹ Trái phiếu (Bond Funds)

Quỹ trái phiếu là quỹ mở đầu tư vào các loại trái phiếu khác nhau, giấy tờ có giá với tỷ trọng đầu tư vào các tài sản này chiếm từ tám mươi phần trăm (80%) giá trị tài sản ròng trở lên. (Theo Khoản 17 Điều 2 Thông tư 183/2011/TT-BTC). 

• Ưu điểm: Đa dạng hóa tự động (một quỹ nắm giữ hàng chục đến hàng trăm trái phiếu khác nhau). Quản lý chuyên nghiệp bởi các công ty quỹ uy tín. Thanh khoản cao, có thể mua bán dễ dàng. Lợi nhuận kỳ vọng 6-8%/năm.
• Nhược điểm: Có phí quản lý (thường 0.5-1%/năm). Giá trị quỹ có thể biến động nhẹ theo lãi suất thị trường.
• Phù hợp với ai: Người mới bắt đầu muốn đầu tư an toàn nhưng sinh lời cao hơn tiết kiệm. Phần trung bình 30-40% danh mục đầu tư tổng thể.

Kênh tăng trưởng cao – rủi ro tương xứng

Nếu mục tiêu của bạn là tích lũy tài sản đáng kể trong dài hạn và bạn có thể chấp nhận biến động ngắn hạn, nhóm tài sản tăng trưởng này chính là lựa chọn phù hợp. Các tài sản có cổ phần (equity) lịch sử đã mang lại lợi nhuận trung bình 8-10%/năm trong dài hạn, vượt xa lạm phát và các kênh thu nhập cố định.

Cổ phiếu (Stocks)

Theo quy định tại khoản 1 Điều 121 Luật Doanh nghiệp 2020: “Cổ phiếu là chứng chỉ do công ty cổ phần phát hành, bút toán ghi sổ hoặc dữ liệu điện tử xác nhận quyền sở hữu một hoặc một số cổ phần của công ty đó.”

Cổ phiếu đại diện cho quyền sở hữu một phần công ty. Khi mua cổ phiếu, bạn trở thành cổ đông và có quyền hưởng lợi từ sự tăng trưởng của doanh nghiệp thông qua tăng giá cổ phiếu và cổ tức.

• Ưu điểm: Tiềm năng sinh lời cao nhất trong dài hạn. Một số cổ phiếu công ty tốt đã mang lại lợi nhuận hàng trăm, thậm chí hàng nghìn phần trăm sau 10-20 năm. Thanh khoản cao, dễ mua bán trên thị trường chứng khoán.
• Nhược điểm: Rủi ro cao, giá có thể biến động mạnh theo chu kỳ kinh tế và tình hình doanh nghiệp. Yêu cầu kiến thức phân tích tài chính để chọn cổ phiếu tốt. Có thể mất một phần hoặc toàn bộ vốn nếu công ty phá sản.
• Phù hợp với ai: Người có kiến thức về phân tích tài chính, thời gian theo dõi thị trường, và khả năng chấp nhận biến động. Không nên đầu tư vào cổ phiếu nếu bạn cần dùng tiền trong vòng 3-5 năm tới.

Chứng chỉ quỹ Cổ phiếu 

Theo quy định tại khoản 39 Điều 4 Luật Chứng khoán 2019: “Quỹ mở là quỹ đại chúng mà chứng chỉ quỹ đã chào bán ra công chúng phải được mua lại theo yêu cầu của nhà đầu tư”.

Quỹ mở cổ phiếu góp vốn bởi nhiều nhà đầu tư có cùng mục tiêu đầu tư, và được quản lý chuyên nghiệp bởi một Công ty quản lý quỹ. Như vậy, có thể coi đây là hình thức đầu tư chứng khoán gián tiếp. Thay vì đầu tư trực tiếp vào các công ty niêm yết để nhận cổ phiếu, bạn gửi tiền vào quỹ mở để các chuyên gia đầu tư vào cổ phiếu, trái phiếu, và nhận về chứng chỉ quỹ. Đây là hình thức phù hợp với:

• Ưu điểm: Tiềm năng sinh lời cao hơn nhiều so với gửi tiết kiệm và trái phiếu, đặc biệt trong dài hạn. Được quản lý bởi đội ngũ chuyên gia có kiến thức sâu về phân tích cổ phiếu
• Nhược điểm: Biến động giá trị quỹ theo thị trường chứng khoán – có thể giảm 10-30% trong giai đoạn thị trường xấu
• Phù hợp với ai: Người mới bắt đầu muốn tiếp cận thị trường cổ phiếu nhưng chưa có kiến thức sâu về phân tích doanh nghiệp. Lựa chọn tốt nhất cho đầu tư thụ động dài hạn.

Vàng (Gold)

Vàng được xem là tài sản “trú ẩn an toàn” truyền thống, đặc biệt trong thời kỳ bất ổn kinh tế hoặc lạm phát cao.

• Ưu điểm: Bảo toàn giá trị lâu dài, đặc biệt khi lạm phát tăng cao. Dễ thanh khoản tại Việt Nam. Không bị phá sản như cổ phiếu.
• Nhược điểm: Không tạo ra dòng tiền (không có lãi, cổ tức). Chi phí mua bán cao (chênh lệch mua-bán 2-5%). Giá biến động mạnh theo tâm lý thị trường và tỷ giá USD.
• Phù hợp với ai: Nên chỉ phân bổ 5-10% danh mục vào vàng như công cụ phòng ngừa rủi ro, không nên coi là kênh đầu tư chính.

Bất động sản (Real Estate)

Bất động sản bao gồm đất nền, nhà ở, căn hộ chung cư. Tại Việt Nam, đây từ lâu đã là kênh tài chính đầu tư ưa thích của nhiều người.

• Ưu điểm: Tiềm năng tăng giá dài hạn ổn định. Có thể tạo thu nhập thụ động từ cho thuê. Tài sản hữu hình, dễ định giá.
• Nhược điểm: Yêu cầu vốn lớn (thường từ vài trăm triệu đến vài tỷ đồng). Thanh khoản rất thấp, khó bán nhanh khi cần. Chi phí giao dịch cao (thuế, phí). Rủi ro pháp lý phức tạp tại Việt Nam.
• Phù hợp với ai: Người có vốn lớn, kiến thức về thị trường địa phương, và không cần thanh khoản trong 5-10 năm.

Như vậy, với mỗi kênh đầu tư, bạn đang đứng giữa một cán cân rủi ro và lợi nhuận. Hãy nhớ rằng không có kênh đầu tư nào vừa an toàn tuyệt đối, vừa sinh lời cao, lại dễ thanh khoản. Một danh mục tài chính đầu tư lý tưởng nên là sự kết hợp hài hòa giữa các kênh khác nhau, dựa trên mục tiêu, khung thời gian và khẩu vị rủi ro cá nhân.

Vì sao cần nắm chắc kiến thức trước khi tham gia thị trường đầu tư?

Vượt qua “bẫy” lạm phát và bảo vệ giá trị tài sản của bạn

Tỷ lệ lạm phát tại Việt Nam trong năm 2024 là 3.6%, và dao động trong khoảng 3-4.5% vào năm 2025 (Theo Cơ quan Thống kê Quốc gia – Cục Thống kê – Bộ Tài chính)

Ví dụ, một bát phở Hà Nội năm 2014 có giá khoảng 25,000 đồng. Theo VietNamNet, đến năm 2024, giá đã lên đến 40,000-45,000 đồng. Tức là giá của một bát phở đã tăng gần 80% trong 10 năm. Nếu bạn chỉ gửi tiết kiệm với lãi suất 5-6%/năm trong suốt thời gian này, sức mua của bạn đã giảm đáng kể. Nhưng nếu bạn đầu tư vào các kênh sinh lời 10-12%/năm, bạn không chỉ bảo toàn mà còn gia tăng được sức mua.

Trong thời kỳ lạm phát, nhà đầu tư nên tập trung vào lợi suất thực (real return), tức là lợi suất danh nghĩa trừ đi ảnh hưởng của lạm phát. Vì vậy, để bảo vệ và gia tăng giá trị tài sản trong dài hạn, lợi nhuận đầu tư của bạn cần cao hơn tỷ lệ lạm phát.

Với lạm phát Việt Nam khoảng 3-4%, mục tiêu lợi nhuận hợp lý là 6-8%/năm trở lên. Đây chính là lý do tại sao các tài sản tăng trưởng như cổ phiếu, quỹ đầu tư, hoặc bất động sản trở nên thiết yếu trong danh mục dài hạn.

Sức mạnh của lãi kép – cánh cửa dẫn tới tự do tài chính

Lãi kép là hiện tượng bạn nhận được lợi nhuận không chỉ từ số vốn gốc ban đầu, mà còn từ chính những khoản lợi nhuận đã kiếm được trước đó. 

Ví dụ, nếu bạn đầu tư 10 triệu đồng với lãi suất 10%/năm, và lãi được tái đầu tư mỗi năm, sau 20 năm số tiền của bạn sẽ tăng lên khoảng 67 triệu đồng. Như vậy, chỉ nhờ lãi suất kép, tiền của bạn tăng gấp 6‑7 lần so với số vốn ban đầu, cho thấy đầu tư sớm sẽ tạo lợi nhuận vượt trội trong dài hạn.

Nếu học kiến thức về tài chính đầu tư từ sớm, bạn sẽ chiếm được ưu thế thời gian để hưởng lãi kép. Cũng theo Fidelity, một người bắt đầu đầu tư từ 25 tuổi chỉ cần đầu tư một nửa số tiền so với người bắt đầu từ 35 tuổi để đạt cùng mục tiêu về hưu.

Mở rộng cơ hội sự nghiệp trong lĩnh vực tài chính đầy tiềm năng

Ngoài việc giúp bạn quản lý và gia tăng tài sản cá nhân, kiến thức về tài chính đầu tư còn mở ra một thế giới nghề nghiệp với mức thu nhập hấp dẫn và cơ hội thăng tiến rõ ràng. Đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam đang tích cực hội nhập sâu vào thị trường tài chính toàn cầu, nhu cầu về nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực này đang tăng trưởng mạnh mẽ.

Nếu bạn nắm vững kiến thức về tài chính đầu tư, đặc biệt là có thêm các chứng chỉ nghề nghiệp quốc tế, con đường sự nghiệp của bạn sẽ rất rộng mở. Các công việc tiềm năng có thể là:

• Chuyên viên Phân tích Tài chính (Financial Analyst): Phân tích báo cáo tài chính, dự báo xu hướng thị trường, đưa ra khuyến nghị đầu tư. Mức lương khởi điểm: 15-25 triệu đồng/tháng tại các công ty chứng khoán, quỹ đầu tư. Sau 3-5 năm kinh nghiệm, mức lương có thể lên đến 40-60 triệu đồng/tháng.
• Quản lý Danh mục Đầu tư (Portfolio Manager): Chịu trách nhiệm xây dựng và quản lý danh mục đầu tư cho khách hàng hoặc quỹ. 
• Chuyên viên Quản trị Rủi ro (Risk Manager): Đánh giá và quản lý các loại rủi ro tài chính cho tổ chức. Vị trí này đặc biệt được săn đón tại các ngân hàng, công ty bảo hiểm và quỹ tài chính đầu tư. Mức lương cạnh tranh và ổn định, dao động 25-50 triệu đồng/tháng tùy kinh nghiệm.
• Tư vấn Tài chính Cá nhân (Wealth Manager): Tư vấn chiến lược đầu tư và quản lý tài sản cho khách hàng giàu có. Thu nhập chủ yếu từ hoa hồng và phí quản lý tài sản, có thể đạt hàng trăm triệu đồng/tháng với những Wealth Manager giỏi.
• Nhà Phân tích Đầu tư (Investment Analyst): Nghiên cứu chuyên sâu về các ngành, doanh nghiệp, đưa ra báo cáo đầu tư chi tiết. Đây là nền tảng tốt để phát triển lên các vị trí quản lý cấp cao.

Để thực sự tận dụng cơ hội nghề nghiệp rộng mở trong lĩnh vực tài chính, việc trang bị các chứng chỉ nghề nghiệp quốc tế là một bước đi quan trọng. Trong đó, CFA (Chartered Financial Analyst) được xem là “bảo chuẩn vàng” cho năng lực nhân sự ngành tài chính đầu tư toàn cầu. 

Chứng chỉ CFA không chỉ giúp nhà đầu tư mới nắm vững kiến thức chuyên môn mà còn mở ra cơ hội phát triển lên các vị trí cao cấp như Chuyên viên Phân tích Tài chính, Quản lý Danh mục Đầu tư hay Quản trị Rủi ro. 

Tại Việt Nam, những ứng viên sở hữu CFA được các tổ chức tài chính hàng đầu như Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank), Công ty Chứng khoán SSI, Dragon Capital, VinaCapital ưu tiên tuyển dụng, đồng thời mức lương thường cao hơn 30‑50% so với vị trí tương đương không yêu cầu chứng chỉ, mang lại lợi thế cạnh tranh rõ rệt trên thị trường lao động.

Xem thêm: Ngành Đầu tư Tài chính nên học trường nào?

5 Bước đầu tư tài chính an toàn và hiệu quả 

Bước 1: Xác định mục tiêu tài chính rõ ràng theo nguyên tắc SMART

Nhiều người nhảy vào đầu tư mà không biết rõ mình đang đầu tư vì điều gì, dẫn đến những quyết định cảm tính và dễ bị lung lay khi thị trường biến động. Vì vậy, việc tạo mục tiêu tài chính đầu tư rõ ràng là một trong các nguyên tắc quan trọng giúp nâng cao khả năng thành công.

Bạn có thể xác lập mục tiêu đầu tư của mình theo nguyên tắc SMART:

Nguyên tắc SMART – Công thức vàng xác định mục tiêu

SMART là viết tắt của 5 tiêu chí giúp mục tiêu của bạn trở nên cụ thể và khả thi:

• S (Specific – Cụ thể): Mục tiêu phải rõ ràng, không mơ hồ. Thay vì “Tôi muốn giàu có”, hãy nói “Tôi muốn có 500 triệu đồng để mua ô tô”.
• M (Measurable – Đo lường được): Phải có con số cụ thể để theo dõi tiến độ. Ví dụ: “Tiết kiệm được 10 triệu đồng mỗi tháng”.
• A (Achievable – Khả thi): Mục tiêu phải phù hợp với thu nhập và hoàn cảnh hiện tại. Nếu thu nhập 15 triệu/tháng, đừng đặt mục tiêu tiết kiệm 12 triệu/tháng.
• R (Relevant – Phù hợp): Mục tiêu phải có ý nghĩa với cuộc sống của bạn, không phải áp đặt từ người khác.
• T (Time-bound – Có thời hạn): Phải xác định rõ thời điểm hoàn thành. “Trong vòng 5 năm” rõ ràng hơn “Một ngày nào đó”.

Ví dụ mục tiêu SMART: “Tôi muốn tích lũy được 2 tỷ đồng vào năm 55 tuổi (còn 25 năm nữa) bằng cách đầu tư 3 triệu đồng mỗi tháng vào quỹ chỉ số với lợi nhuận kỳ vọng 10%/năm, để có thể nghỉ hưu thoải mái với thu nhập thụ động 15-20 triệu đồng/tháng.”

Bước 2: Đánh giá khẩu vị rủi ro – Bạn là nhà đầu tư an toàn hay mạo hiểm?

Sau khi xác định được mục tiêu rõ ràng, bước tiếp theo không kém phần quan trọng là hiểu rõ bản thân bạn có thể chấp nhận mức độ rủi ro như thế nào. 

Khẩu vị rủi ro là mức độ bạn có thể chấp nhận sự biến động của giá trị danh mục đầu tư mà không cảm thấy lo lắng đến mức phải thay đổi quyết định đầu tư. Hiểu đơn giản: Nếu danh mục tài chính đầu tư của bạn giảm 20% giá trị trong một tháng, bạn sẽ phản ứng như thế nào? Bán hết trong hoảng loạn? Hay bình tĩnh giữ nguyên, thậm chí mua thêm khi giá rẻ? Câu trả lời sẽ cho bạn biết mức độ chấp nhận rủi ro của mình.

Bước 3: Phân bổ tài sản 

Đừng bao giờ đặt tất cả vốn vào một loại tài sản duy nhất. Phân bổ tài sản (Asset Allocation) không chỉ giúp giảm thiểu rủi ro mà còn tối ưu hóa lợi nhuận dài hạn. 

Các loại tài sản khác nhau có xu hướng biến động theo những chu kỳ khác nhau. Khi cổ phiếu giảm, trái phiếu có thể tăng hoặc ổn định. Khi lạm phát cao, vàng thường tăng giá mạnh trong khi trái phiếu sụt giảm. Bằng cách nắm giữ nhiều loại tài sản, bạn đang giảm thiểu rủi ro đầu tư cho bản thân – khi một phần danh mục giảm, phần khác có thể tăng hoặc giữ nguyên, giúp tổng thể danh mục ổn định hơn.

Theo khung phân tích của các nhà đầu tư, có ba nhóm tài sản chính mà bạn cần cân nhắc:

Bước 4: Lựa chọn công cụ và mở tài khoản đầu tư đầu tiên

Nhiều người sau khi học về đầu tư vẫn chưa bắt đầu vì không biết cụ thể phải làm gì, mở tài khoản ở đâu, và cần chuẩn bị những gì. Ví dụ, để đầu tư vào các kênh như cổ phiếu, quỹ đầu tư, trái phiếu, bạn cần mở tài khoản tại một trong những loại tổ chức sau:

• Công ty Chứng khoán (Securities Company) như SSI, VNDirect, HSC, MBS…
• Nền tảng đầu tư quỹ trực tuyến (Fund Distribution Platform) Fmarket (thuộc FPT Securities), Finnect, Ứng dụng ngân hàng (VCB, Techcombank, VPBank)

Sau đó, bạn chỉ cần nạp tiền vào tài khoản, chọn quỹ hoặc cổ phiếu phù hợp và đặt lệnh mua. Hãy nhớ tìm hiểu rõ về thuế phí của nền tảng trước khi đầu tư.

Bước 5: Theo dõi và tái cân bằng danh mục định kỳ

Đầu tư không phải là một hành động mua xong để đó. Tuy nhiên, điều này cũng không có nghĩa là bạn phải kiểm tra danh mục mỗi ngày hay lo lắng mỗi khi thấy thị trường biến động. Bước cuối cùng trong lộ trình đầu tư thông minh là xây dựng thói quen theo dõi và điều chỉnh danh mục một cách khoa học, có kỷ luật. 

Theo khung thời gian theo dõi khuyến nghị, bạn nên kiểm tra tổng quan hàng tháng, đánh giá hiệu suất so với mục tiêu. Sau đó xem xét kỹ hơn, đọc báo cáo quỹ mỗi quý và đưa ra điều chỉnh phù hợp. Mỗi 6 tháng hoặc 1 năm là thời điểm để tái cân bằng danh mục nghiêm túc

Những câu hỏi thường gặp (FAQ)

Cần bao nhiêu tiền để bắt đầu đầu tư? Có phải đợi đến khi có một số vốn lớn không?

Không, bạn không cần phải có hàng trăm triệu đồng mới có thể bắt đầu đầu tư. Đầu tư là dành cho tất cả mọi người, có thể bắt đầu với số vốn rất nhỏ (ví dụ: 500.000 – 1.000.000 VNĐ/tháng). 

Tại Việt Nam hiện nay, các kênh tài chính đầu tư có ngưỡng vào cửa rất thấp:

• Quỹ đầu tư mở (Mutual Funds): Chỉ từ 1-5 triệu đồng. Một số quỹ như DCDS, VCBF cho phép bắt đầu với 1 triệu đồng. Đây là lựa chọn lý tưởng cho người có vốn nhỏ vì bạn được phân tán rủi ro ngay từ đầu.

• Cổ phiếu: Lô tối thiểu là 100 cổ phiếu. Với một số cổ phiếu giá thấp (10,000-20,000 đồng/cp), bạn chỉ cần 1-2 triệu đồng để bắt đầu. Tuy nhiên, với số vốn này, SAPP không khuyến khích mua cổ phiếu đơn lẻ vì không đủ để đa dạng hóa.

• Tiết kiệm/Trái phiếu: Không có ngưỡng tối thiểu, bạn có thể gửi từ 100,000 đồng.

Là sinh viên chưa có nhiều thu nhập, có nên đầu tư không và nên bắt đầu từ đâu?

Có, và đây chính là thời điểm vàng để bắt đầu! Tuy nhiên, sinh viên cần hiểu rõ ưu tiên và cách tiếp cận phù hợp. Ở độ tuổi này, điều quan trọng nhất là bổ sung kiến thức tài chính để có thể đầu tư an toàn. 

• Kiến thức chuyên môn: Học giỏi các môn chuyên ngành, tham gia dự án, thực tập
• Chứng chỉ nghề nghiệp: Nếu bạn là sinh viên năm 2-3 ngành Tài chính/Ngân hàng/Kinh tế, đây là thời điểm vàng để bắt đầu học CFA Level I và II. Việc có CFA trước khi tốt nghiệp không chỉ giúp bạn xây dựng kiến thức tài chính đầu tư nền tảng, mà còn làm bạn nổi bật hoàn toàn so với bạn cùng khóa, với mức lương khởi điểm có thể cao hơn 40-60%.

Tôi có cần phải theo dõi tin tức tài chính mỗi ngày mới đầu tư được không? 

Câu trả lời phụ thuộc vào chiến lược đầu tư của bạn. Nếu bạn là nhà đầu tư dài hạn và theo chiến lược đầu tư thụ động thì không, bạn không cần theo dõi tin tức mỗi ngày – và thực ra, làm vậy có thể phản tác dụng.

Khi bạn đầu tư vào các quỹ chỉ số (index fund), quỹ cân bằng hoặc danh mục cổ phiếu dài hạn với mục tiêu giữ 5-10 năm, việc theo dõi thị trường quá sát không chỉ tốn thời gian mà còn dễ khiến bạn đưa ra những quyết định cảm tính.

Ngược lại với những nhà đầu tư chuyên gia, muốn chọn cổ phiếu đơn lẻ, giao dịch chủ động, hoặc theo đuổi nghề nghiệp trong lĩnh vực tài chính (analyst, portfolio manager), việc cập nhật thông tin thị trường là nhiệm vụ thiết yếu.

Kết luận

Hành trình tài chính đầu tư không phải là một hành trình dài cần sự kiên nhẫn, kỷ luật và học hỏi không ngừng. Từ việc hiểu rõ bản chất của đầu tư, đến việc xây dựng danh mục phù hợp với mục tiêu và khẩu vị rủi ro của bản thân – mỗi bước đều không thể thiếu trên con đường đạt được tự do tài chính.

Và nếu bạn muốn không chỉ dừng lại ở việc quản lý tài sản cá nhân mà còn muốn phát triển sự nghiệp trong lĩnh vực tài chính đầy tiềm năng này, SAPP Academy sẵn sàng đồng hành cùng bạn với chương trình đào tạo CFA toàn diện – chứng chỉ được công nhận là “bảo chứng vàng” trong ngành tài chính toàn cầu.

Liên hệ với SAPP Academy ngay hôm nay để được tư vấn lộ trình học CFA phù hợp:

• Fanpage: https://www.facebook.com/cfa.sapp / https://www.facebook.com/sapp.cfaonline/
• Website: https://sapp.edu.vn/
• Hotline: 19002225
• Youtube: https://www.youtube.com/@sapp-cfa